Łatwo się domyślić, że od starożytności do współczesności, joga bardzo się zmieniła.

Wywodząca się z Indii praktyka jogi została rozpowszechniona na całym świecie, docierając na Zachód.

W ten sposób została wzbogacona przez nowe kultury, które pozwoliły jej przybierać różne formy. Jeśli już miałeś okazję brać udział w zajęciach jogi, prawdopodobnie znasz przynajmniej jedną z tych form.

W jaki sposób joga stała się tym, czym jest dzisiaj i jak ewoluowała na przestrzeni wieków?

Aby dowiedzieć się wszystkiego o jodze, Superprof oferuje ci lekcję historii tej dyscypliny!

Dostępni najlepsi nauczyciele z: Joga
1-sza lekcja za darmo!
Wiesław
5
5 (8 oceny)
Wiesław
zł50
/h
1-sza lekcja za darmo!
Damaris
5
5 (4 oceny)
Damaris
zł30
/h
1-sza lekcja za darmo!
Olimpia
5
5 (2 oceny)
Olimpia
zł30
/h
1-sza lekcja za darmo!
Julia
Julia
zł50
/h
1-sza lekcja za darmo!
Alina
Alina
zł75
/h
1-sza lekcja za darmo!
Natalia
5
5 (1 oceny)
Natalia
zł40
/h
1-sza lekcja za darmo!
Monika
Monika
zł80
/h
1-sza lekcja za darmo!
Aleksandra
Aleksandra
zł80
/h
1-sza lekcja za darmo!
Wiesław
5
5 (8 oceny)
Wiesław
zł50
/h
1-sza lekcja za darmo!
Damaris
5
5 (4 oceny)
Damaris
zł30
/h
1-sza lekcja za darmo!
Olimpia
5
5 (2 oceny)
Olimpia
zł30
/h
1-sza lekcja za darmo!
Julia
Julia
zł50
/h
1-sza lekcja za darmo!
Alina
Alina
zł75
/h
1-sza lekcja za darmo!
Natalia
5
5 (1 oceny)
Natalia
zł40
/h
1-sza lekcja za darmo!
Monika
Monika
zł80
/h
1-sza lekcja za darmo!
Aleksandra
Aleksandra
zł80
/h
1-sza lekcje za darmo>

Historia jogi od starożytności do współczesności

Pomimo braku dokumentacji historycznej, która mogłaby dokładnie ustalić pochodzenie jogi i ewolucję jogi wydaje się, że na przestrzeni wieków wyróżniło się kilka ważnych faz.

W pierwszej kolejności mamy do czynienia ze starożytnym okresem jogi. Następnie poznamy okres klasyczny i średniowieczny. I wreszcie przejdziemy do współczesnej ery tej dyscypliny.

Starożytność: rozwój proto-jogi

Aby rozpocząć naszą historię, musimy sięgnąć kilku tysięcy lat wstecz. Znajdujemy się w dolinie Indusu (położonej w pobliżu współczesnego Pakistanu), w roku 3000 p.n.e.

Indyjski zabytkowy budynek.
Kultura Indii miała ogromny wpływ na ukształtowanie się jogi, jaką znamy dziś. | źródło: Pixabay - Bishnu Sarangi

Warto zauważyć, że przed XX wiekiem historycy niewiele wiedzieli o tej cywilizacji. Co więcej, pomimo świeżo wzbudzonego zainteresowania specjalistów historii Indii, trudności sprawiały dokumenty pisemne z tamtych czasów, które ciężko rozszyfrować. Nadal istnieje wiele niewiadomych związanych z tą starożytną, ale rozległą i zaawansowaną cywilizacją. W związku z tym nie wiemy, dlaczego zniknęła nagle w połowie II tysiąclecia p.n.e.

We wszystkich przypadkach badania archeologiczne z tego okresu ujawniły przedmioty, które wydają się być związane z praktyką medytacji. Wśród tych pozostałości brakuje artefaktów pisemnych, co sugeruje, że przekazywanie wiedzy między nauczycielami a uczniami odbywało się ustnie.

Święte teksty tamtych czasów nosiły nazwę Wedy. Pochodziły z cywilizacji wedyjskiej, poprzedzającej cywilizację aryjską (nie mylić z terminem używanym przez nazistów).

W tamtym czasie istniała już forma jogi. Słowa były wypowiadane w formie inkantacji (jak to jest dzisiaj w Mantra jodze), podczas utrzymywania określonej pozycji (Mudra).

Z tego wywodzi się braminizm, sformalizowany system rytuałów kultury wedyjskiej. W istocie, termin bramin pojawia się w wielu tekstach wedyjskich, aby określić Najwyższą Jaźń (Sva), do której odnosi się transcendentny Absolut i kosmiczna świadomość. Jesteśmy teraz pomiędzy X i VI wiekiem p.n.e.

Następnie w przypadku jogi wszystko przyspiesza wraz z napisaniem Jogasutr przez Patańdźalego w IV wieku p.n.e.

Pomnik Shiwy nad wodą.
Wiele wizerunków boskich, jak ten posąg Śiwy, reprezentuje medytację. | źródło: Pixabay - pytore

O autorze wiemy bardzo mało. Ponieważ powstanie Jogasutr jest rozłożone na kilka stuleci, możemy założyć, że w rzeczywistości jest to kilku pisarzy. W każdym razie ten tekst złożony z 195 aforyzmów (sutr) i 1161 słów jest punktem wyjścia współczesnej jogi.

Złożony z 4 rozdziałów, wyjaśnia, czym jest joga i dokładnie opisuje, jak osiągnąć wewnętrzny spokój poprzez wyzwolenie.

Od tego okresu możemy obserwować pojawienie się różnych klas joginów, stosujących różne praktyki. Wśród nich możemy przytoczyć falę joginów Śiwaickich (związanych wówczas z Śiwą) lub Wisznuitów (związanych z Wisznu). Ta ostatnia dała nam również Bhakti jogę.

To zrozumiałe, że joga rozwijała się równolegle z religią hinduską. Jednak sama w sobie nie jest religią. To raczej filozofia, której celem jest lepsze zrozumienie naszego miejsca w uniwersalnej całości.

Chcesz rozpocząć naukę jogi? Na stronie Superprof po wpisaniu przykładowej frazy "joga Krakow", w kilka chwil znajdziesz idealnego dla siebie nauczyciela w swoim i każdym innym mieście.

Joga w okresie klasycznym i średniowiecznym

Między II a XV wiekiem, joga rozwija się i dzieli na różne nowe formy. Mniej więcej w tym czasie odkrywają ją także inne kultury indoeuropejskie.

Tantryzm pojawia się około 500 r. n.e., co daje początek jodze tantrycznej.

W tym okresie Brahman (podstawowa zasada świata) i Atman (jaźń) są coraz częściej wymieniane jako jedność.

Jeśli chodzi o cywilizacje, które zetknęły się z Indiami i praktyką jogi, są to:

  • Arabowie dzięki tłumaczeniu Jogasutry autorstwa Al-Biruniego, który porównuje ją do sufizmu,
  • Persowie (przez sufich, takich jak Bistami czy Al-Ghazali,
  • Grecy (tłumaczenie Bhagavad-Gity, która jest jednym z fundamentalnych pism kultury hinduskiej),
  • Marco Polo, w Księdze Cudów, podaje dokładny opis joginów.

Okres ten, który kończy się około XV wieku, ma decydujące znaczenie dla zrozumienia pojawienia się jogi na Zachodzie.

To dzięki różnym wymianom handlowym i kulturalnym ta indyjska praktyka została przedstawiona innym narodom.

Co więcej, warto zauważyć, że różne aspekty tej dyscypliny znajdujemy w innych cywilizacjach (takich jak Arabowie i Sufici).

Wiele innych cywilizacji wykonuje rytuały obejmujące wewnętrzne oczyszczenie, powtarzanie tradycyjnych i świętych pieśni oraz precyzyjne pozy w celu osiągnięcia mentalnej, fizycznej i duchowej doskonałości.

Stos kamyków na plaży.
Joga to poszukiwania harmonii ducha i ciała, niekoniecznie związane z religią. | źródło: Unsplash - Calder B

Praktyka jogi pozwala zapanować nad złymi emocjami i odzyskać równowagę. W dzisiejszych czasach jest to ważny aspekt nawet dla dzieci. Na stronie Superprof możesz znaleźć zajęcia dla wszystkich. Wpisz przykładowo joga dla dzieci kurs. Znajdź różnorodne zajęcia jogi w swojej okolicy. Zajęcia jogi zapewnią mieszankę tradycyjnych i bardziej aktualnych stylów dyscypliny!

Westernizacja jogi

W miarę zbliżania się do XVI wieku na Zachodzie coraz częściej mówi się o jodze.

Nowoczesna joga, jaką jest znana na Zachodzie, narodziła się pod koniec lat 90 XIX wieku, kiedy to indyjscy mnisi po raz pierwszy zaczęli szerzyć swoją wiedzę w zachodnim świecie. Co więcej, ludzie, którzy podróżowali do Indii, mogli kontaktować się z joginami i na własne oczy obserwować ich praktyki.

Prekursorzy jogi na Zachodzie

Człowiek, któremu często przypisuje się wprowadzenie jogi na Zachód to Swami Vivekananda, pierwszy indyjski mnich, który odwiedził świat zachodni. Vivekananda (ur. 1863, zm. 1902) organizował liczne światowe konferencje na temat dyscypliny, opisując jogę jako naukę o umyśle. Przetłumaczył teksty jogiczne z sanskrytu na angielski, a w 1893 roku podczas wizyty w USA wzbudził zainteresowanie narodu, demonstrując pozy jogi na Wystawie Światowej (EXPO) w Chicago. W rezultacie wielu innych indyjskich joginów i swamich zostało powitanych na Zachodzie z otwartymi ramionami.

W 1920r Paramahansa Jogananda przybył do Stanów Zjednoczonych, aby przemawiać na konferencji liberałów religijnych w Bostonie. Został wysłany przez swojego guru, wiecznego Babadżiego, aby „szerzyć przesłanie Krija jogi na Zachodzie”.

W 1924 r. służby imigracyjne Stanów Zjednoczonych narzuciły kontyngent indyjskiej imigracji, zmuszając ludzi, takich jak Theos Bernard, do podróży na Wschód, w celu rozwoju swojej wiedzy. Bernard wrócił z Indii w 1947 roku i opublikował książkę pod tytułem Hatha Yoga: The Report of a Personal Experience, ważny tekst dotyczący jogi w latach pięćdziesiątych, który jest czytany do dziś.

Już w 1950 r. we wszystkich krajach świata powstało wiele stowarzyszeń i federacji zajmujących się jogą.

Richard Hittleman po studiach w Indiach w 1950 roku wrócił do Nowego Jorku, aby uczyć jogi. Nie tylko sprzedał miliony egzemplarzy swoich książek i był pionierem jogi w telewizji w 1961 roku, ale był pierwszym, który wprowadził niereligijną formę jogi do amerykańskiego głównego nurtu popkulturowego, kładąc nacisk na jej fizyczne korzyści.

B.K.S. Iyengar jest powszechnie uważany za jedną z najbardziej fundamentalnych postaci w szerzeniu duchowej filozofii Wschodu na całym świecie. Przedstawił jogę publiczności telewizyjnej krajów zachodnich (Ameryce i Wielkiej Brytanii), demonstrując niesamowitą gibkością fizyczną. W 1963 roku wystąpił w BBC z Davidem Attenborough i skrzypkiem Yehudi Menuhinem. Magazyn Time nazwał go nawet jednym ze 100 najbardziej wpływowych ludzi na świecie w 2004 roku.

W Indiach, Sri Krishnamacharia (urodzony w 1888 roku i zmarły w 1989 roku) umożliwił Hatha jodze przybranie formy, którą znamy dzisiaj (wcześniej była bardziej wymagająca). Krishnamacharia założył własną szkołę jogi w swoim rodzinnym kraju (gdzie przebywał do śmierci). Po śmierci mistrza jego syn, T.K.V. Desikachar, przyczynił się do rozwoju tej formy jogi na całym świecie.

Nowelizacja prawa amerykańskiego z 1965 r. usunęła limit indyjskiej imigracji z 1924 r., otwierając zachodnie wybrzeża dla nowej fali wschodnich nauczycieli, która przyniosła nauki Wschodu na Zachód. W latach 70 wszędzie można było znaleźć jogę i nauki duchowe.

Oczywiście w porównaniu z tradycyjną formą dyscypliny, nowoczesne praktyki jogi nie są takie same.

Kobieta uprawiająca jogę w porcie.
Między tradycją a nowoczesnością: joga znalazła swoje miejsce w świecie dobrego samopoczucia. | źródło: Unsplash - Big Dodzy

Można powiedzieć, że niektóre techniki przodków były trudniejsze dla ciała niż te, które znamy dzisiaj.

Nowoczesna joga

Dziś joga jest dla osób w każdym wieku i o wszelkiej sprawności fizycznej.

Z biegiem czasu rozwinęły się różne formy jogi, aby zaspokoić potrzeby każdego.

Najbardziej znane to:

  • Vinyasa joga,
  • Joga dynamiczna (power joga);
  • Ashtanga joga,
  • Joga Nidra (joga snu),
  • Tantra joga,
  • Joga Iyengara,
  • Joga prenatalna,
  • Karma joga,
  • Natha joga,
  • Bikram joga (zwana także Hot joga).

Idealna na stres i ból (na przykład ból pleców), każda sesja jogi jest zwykle podzielona na różne fazy:

  • Relaksacja,
  • Ćwiczenia oddechowe,
  • Rozciąganie,
  • Medytacja,
  • Pozycje jogi, pracujące nad elastycznością ciała (np. powitanie słońca),
  • Recytacja mantry.
Kobieta ćwicząca na żółtej macie.
Powitanie słońca: sekwencja ruchów dobrze znana fanom jogi. | źródło: Unsplash - Alexandra Tran

Jeśli chcesz zacząć, zalecamy rozpoczęcie od zajęć jogi lub sesji jogi z trenerem specjalistą.

Skontaktuj się z centrum fitness w okolicy lub umów się na spotkanie z korepetytorem na naszej stronie internetowej. Nauczyciel przyjedzie na wskazane miejsce, aby uczyć cię w zaciszu własnego domu.

Chociaż praktyka ta jest nam wciąż nieznana (problemy fizyczne i psychiczne wolimy leczyć lekami), wydaje się, że staje się coraz bardziej popularna.

Trzeba przyznać, że jej entuzjaści bardzo doceniają korzyści płynące z jogi.

Jeśli mieszkasz w stolicy, możesz łatwo znaleźć nauczyciela Superprof wpisując na naszej stronie „joga Warszawa”! Jeśli jednak chcesz poszukać pomocy w konkretnej formie jogi, możesz poszukać w Internecie czegoś takiego jak „Hot joga zajęcia”.

Podsumowanie historii jogi:

Rozwój jogi sięga ponad 5000 lat wstecz, ale niektórzy badacze uważają, że narodziny jogi można prześledzić nawet do 10000 lat temu.

Gita to szósta księga Mahabharaty, jednego z najsłynniejszych poematów epickich w Indiach.

Długą i bogatą historię jogi można podzielić na cztery główne okresy innowacji, praktyki i rozwoju.

  • Joga przedklasyczna

Początki jogi zostały opracowane przez cywilizację Indus-Sarasvati w północnych Indiach ponad 5000 lat temu. Słowo joga pojawiło się po raz pierwszy w najstarszych świętych tekstach - Rigwedzie. Wedy były encyklopedią tekstów zawierającą pieśni, mantry i rytuały używane przez braminów i kapłanów wedyjskich. Joga była powoli udoskonalana i rozwijana przez braminów i riszich (mistycznych jasnowidzów), którzy udokumentowali swoje praktyki i wierzenia w Upaniszadach, ogromnym dziele zawierającym ponad 200 pism świętych. Najbardziej znanym z pism jogicznych jest Bhagavad-Gita, napisana około 500 r. p.n.e. Upaniszady przejęły ideę rytualnej ofiary opisaną w Wedach i zinternalizowały ją, ucząc się poświęcenia ego poprzez samowiedzę, działanie (karma joga) i mądrość (jnana joga).

  • Klasyczna joga

W erze przedklasycznej joga była często mieszanką różnych idei, wierzeń i technik, które ścierały się i zaprzeczały sobie nawzajem. Klasyczny okres jest określony przez Jogasutry Patańdźalego, pierwszą systematyczną prezentację jogi. Napisany w drugim wieku tekst opisuje podróż Radża jogi, często nazywaną „klasyczną jogą”. Patańdźali zorganizował praktykę jogi na „ośmioczłonowej ścieżce”, nakreślając kroki prowadzące do osiągnięcia samadhi, czyli oświecenia. Patańdźali jest często uważany za ojca jogi, a jego Jogasutry nadal silnie wpływają na większość stylów współczesnej jogi.

  • Joga postklasyczna

Kilka wieków po Patańdźalim mistrzowie jogi stworzyli system praktyk, którego celem jest odmłodzenie ciała i przedłużenie życia. Odrzucili nauki starożytnych Wed i przyjęli ciało fizyczne jako środek do osiągnięcia oświecenia. Opracowali Tantra jogę z radykalnymi technikami oczyszczania ciała i umysłu, aby zerwać więzy, które łączą nas z naszą fizyczną egzystencją. Ta eksploracja tych fizyczno-duchowych połączeń i praktyk skoncentrowanych na ciele doprowadziła do powstania tego, co na Zachodzie znamy jako joga: Hatha jogi.

  • Okres współczesny

Pod koniec XIX i na początku XX wieku mistrzowie jogi zaczęli podróżować na Zachód, przyciągając uwagę i zwolenników. Zaczęło się to w 1893 r. w Parlamencie Religii Świata w Chicago, kiedy Swami Vivekananda uwiódł uczestników wykładami na temat jogi i uniwersalności religii świata. W latach dwudziestych i trzydziestych XX wieku Hatha joga była silnie promowana w Indiach dzięki pracy T. Krishnamacharyi, Swamiego Sivanandy i innych joginów praktykujących tę formę jogi. Krishnamachary otworzył pierwszą szkołę Hatha jogi w Mysore w 1924 roku, a w 1936 roku Sivananda założył Stowarzyszenie Boskiego Życia nad brzegiem rzeki Ganges. Krishnamacharya przekazał swą mądrość trzem uczniom, którzy kontynuowali jego dziedzictwo i zwiększyli popularność Hatha jogi: B.K.S. Iyengar, T.K.V. Desikachar i Pattabhi Jois. Sivananda był płodnym pisarzem, napisał ponad 200 książek o jodze i założył dziewięć aśramów i wiele ośrodków jogi na całym świecie.

Jak wybrać odpowiednie zajęcia jogi w okolicy? Jeśli szukasz sesji jogi w pobliżu możesz użyć Superprof. Znajdziesz tam setki instruktorów jogi w całej Polsce dla każdej formy jogi i na wszystkich poziomach.

Potrzebujesz nauczyciela z przedmiotu: Joga ?

Oceń czy nasz artykuł był pomocny 😊

5,00/5 - 2 głos(y)
Loading...

Marta

Pozytywnie zakręcona idealistka. Straszna psiara i wielbicielka gier planszowych. Fascynatka lingwistyki, kreatywnego myślenia i samorozwoju.