Magister sztuki, 16 lat praktyki pedagogicznej: gitara, bas, pianino/keyboard, ukulele, banjo, mandolina. Kraków

Wywiad z nauczycielem Michał 📝

• Kiedy po raz pierwszy rozwinąłeś pasję do muzyki i swojego ulubionego instrumentu?

  Muzyka jest obecna w moim życiu od bardzo dawna, a gitara szybko stała się moim głównym instrumentem i z czasem również zawodem. Przeszedłem pełną drogę edukacji muzycznej, od Szkoły Muzycznej I stopnia w Wadowicach, przez Szkołę Muzyczną II stopnia w Żywcu, aż po studia na Uniwersytecie Śląskim na kierunku Jazz i Muzyka Rozrywkowa, gdzie studiowałem gitarę u dr hab. Karola Ferfeckiego i uzyskałem tytuł magistra sztuki.
  
  Najbardziej fascynuje mnie to, że na gitarze właściwie nie ma końca rozwoju. Można przez całe życie pracować nad techniką, rytmem, harmonią, improwizacją, artykulacją, brzmieniem i poznawać kolejne style muzyczne, a mimo to cały czas odkrywać coś nowego. Z czasem zacząłem również grać na gitarze basowej, ukulele, mandolinie i banjo, co jeszcze bardziej poszerzyło moje spojrzenie na muzykę.

• Czy jest jakiś rodzaj muzyki lub konkretny artysta, którego na okrągło słuchasz i zawsze z tą samą przyjemnością?

  Mam bardzo szeroki gust muzyczny i trudno byłoby mi ograniczyć się do jednego gatunku. Regularnie wracam do jazzu, fusion, funku, soulu, R&B, bluesa, rocka i country. Najbardziej interesuje mnie muzyka, w której ważne są groove, harmonia, brzmienie i dobre frazowanie, niezależnie od tego, do jakiej szufladki stylistycznej należy.
  
  Jeżeli miałbym wskazać jednego gitarzystę, do którego twórczości wracam szczególnie często, byłby to Steve Lukather. Bardzo cenię u niego połączenie ogromnej wszechstronności z własnym, natychmiast rozpoznawalnym stylem. Potrafi odnaleźć się w muzyce popowej, rockowej, fusion czy w pracy studyjnej, a jednocześnie zawsze brzmi jak on sam. To jest dla mnie jedna z definicji kompletnego zawodowego gitarzysty.

• Opowiedz nam o najtrudniejszych lub najbardziej fascynujących zajęciach, które odbyłeś.

  Po 16 latach nauczania trudno wskazać jedne konkretne zajęcia. Najbardziej fascynują mnie momenty, kiedy udaje się znaleźć
  rzeczywistą przyczynę problemu, z którym uczeń zmagał się czasami przez wiele miesięcy albo lat.
  
  Niekiedy wystarczy zmiana ustawienia dłoni, sposobu ćwiczenia, myślenia o rytmie czy podział problemu na mniejsze elementy i nagle coś, co wcześniej wydawało się bardzo trudne, zaczyna działać.
  
  Uczyłem i nadal uczę osoby praktycznie z każdej grupy wiekowej, od dzieci przez młodzież i dorosłych po osoby na emeryturze, od całkowitych początkujących do zaawansowanych muzyków. Każdy wymaga trochę innego podejścia. Dla jednej osoby wielkim sukcesem jest zagranie pierwszego całego utworu, dla innej swobodna improwizacja, zrozumienie harmonii, poprawa techniki albo przygotowanie się do występu.
  
  To właśnie indywidualny charakter tej pracy sprawia, że po tylu latach nauczanie nadal jest dla mnie interesujące.

• Według Ciebie, gra na jakim instrumencie jest najbardziej skomplikowana i dlaczego?

  Nie jestem przekonany, czy można uczciwie wskazać jeden instrument. Na naprawdę wysokim poziomie praktycznie każdy instrument staje się bardzo wymagający.
  
  Gitara jest ciekawym przykładem, bo na początku można stosunkowo szybko nauczyć się kilku akordów czy prostych utworów, ale im dalej się rozwijamy, tym bardziej widać, jak złożony jest ten instrument. Dochodzi synchronizacja obu rąk, kontrolowanie niepożądanych dźwięków, artykulacja, dynamika, timing, intonacja, harmonia, improwizacja, swobodne poruszanie się po gryfie i świadome kształtowanie brzmienia.
  
  Największym wyzwaniem nie jest więc samo zagranie odpowiednich dźwięków, ale osiągnięcie takiej kontroli nad instrumentem, żeby móc swobodnie realizować własne pomysły muzyczne.

• Jaki jest Twój klucz do sukcesu?

  Regularność, świadome ćwiczenie i umiejętność określenia, nad czym naprawdę trzeba w danym momencie pracować.
  
  Zdecydowanie bardziej cenię dobrze zaplanowane 30 minut ćwiczeń niż kilka godzin przypadkowego grania bez konkretnego celu. Bardzo ważne jest również rozumienie, dlaczego wykonujemy dane ćwiczenie, jaki problem ma ono rozwiązać i po czym poznać, że robimy postęp.
  
  Właśnie tego staram się uczyć moich uczniów. Nie tylko pokazuję, co mają zagrać, ale również jak ćwiczyć, jak samodzielnie diagnozować problemy i jak organizować własną pracę.
  
  Do tego dochodzą cierpliwość, konsekwencja i ciekawość. W muzyce nie ma drogi na skróty, ale można uniknąć bardzo wielu niepotrzebnych błędów i znacznie przyspieszyć rozwój, jeżeli pracuje się w odpowiedniej kolejności.

• Wymień trzech muzyków, z którymi marzysz się spotkać. Wyjaśnij dlaczego.

  Steve Lukather byłby chyba moim pierwszym wyborem. Jest dla mnie jednym z najlepszych przykładów kompletnego zawodowego gitarzysty. Łączy ogromną wszechstronność, doświadczenie studyjne i koncertowe, świetne brzmienie, technikę i charakterystyczne frazowanie. Szczególnie interesowałoby mnie porozmawianie z nim o tym, jak przez tyle lat funkcjonować na najwyższym poziomie zarówno jako muzyk zespołowy, sesyjny, jak i artysta posiadający własny styl.
  
  Vince Gill fascynuje mnie z trochę innego powodu. Bardzo cenię jego muzykalność, wyczucie smaku, country phrasing i umiejętność zagrania dokładnie tyle, ile potrzebuje utwór. To świetny przykład tego, że dojrzałość muzyczna nie polega na graniu jak największej liczby dźwięków. Chciałbym porozmawiać z nim o frazowaniu, brzmieniu i o tym, jak budować partię gitarową, która służy całemu utworowi.
  
  Stevie Ray Vaughan to z kolei dla mnie jeden z najlepszych przykładów tego, jak ogromne znaczenie mają touch, dynamika i osobowość muzyka. Jego brzmienie i sposób frazowania są rozpoznawalne właściwie po kilku dźwiękach. Chciałbym zobaczyć z bliska, jak podchodził do artykulacji, dynamiki i improwizacji oraz jak osiągał tak ogromną ekspresję za pomocą stosunkowo klasycznego języka bluesowego.
  
  Każdy z tej trójki reprezentuje trochę inną stronę gitarowego świata, a jednocześnie wszyscy mają coś, co jest dla mnie bardzo ważne: własny język muzyczny.

• Może jakaś anegdota związana z muzyką lub dniami spędzonymi w szkole muzycznej?

  Jednym z ciekawszych doświadczeń w mojej pracy było granie w produkcji „The Choir of Man” na Norwegian Escape.
  
  To był dobry przykład tego, jak bardzo praca zawodowego muzyka może wykraczać poza samo poprawne zagranie partii. W jednym przedstawieniu trzeba było grać na kilku instrumentach, m.in. gitarze, banjo i mandolinie, pracować z clickiem i timecodem, reagować na cue Musical Directora, a jednocześnie brać udział w ruchu scenicznym, elementach choreografii i interakcji z publicznością.
  
  Na scenie wszystko musi wydarzyć się dokładnie w odpowiednim momencie,niezależnie od tego, czy akurat zmieniasz instrument, przemieszczasz się po scenie czy dzieje się coś nieprzewidzianego.
  
  To doświadczenie bardzo dobrze pokazało mi, że profesjonalizm muzyka to nie tylko technika instrumentalna. To również koncentracja, przygotowanie, słuchanie innych, odpowiedzialność za cały zespół i umiejętność reagowania na sytuację w czasie rzeczywistym.

• Co sprawia, że jesteś Super Nauczycielem Muzyki?

  Myślę, że przede wszystkim połączenie trzech rzeczy: wieloletniego doświadczenia pedagogicznego, pełnego wykształcenia muzycznego i cały czas aktywnej pracy zawodowego muzyka.
  
  Uczę nieprzerwanie od 16 lat, mam ponad 20 lat doświadczenia scenicznego i studyjnego oraz tytuł magistra sztuki na kierunku Jazz i Muzyka Rozrywkowa. Przez te lata pracowałem z uczniami w bardzo różnym wieku i na wszystkich poziomach zaawansowania, również z osobami anglojęzycznymi.
  
  Jednocześnie nadal regularnie występuję, pracuję z zespołami i artystami, gram w różnych stylistykach i korzystam ze współczesnego sprzętu oraz technologii. Dzięki temu mogę przekazywać uczniom nie tylko teorię, ale również wiedzę wynikającą z realnej praktyki scenicznej i zawodowej.
  
  Nie prowadzę wszystkich według jednego szablonu. Program dopasowuję do poziomu, zainteresowań i celu konkretnej osoby. Dla jednego ucznia będzie to nauka pierwszych piosenek, dla innego improwizacja, harmonia jazzowa, praca nad brzmieniem, przygotowanie do zespołu czy rozwijanie profesjonalnego warsztatu.
  
  Bardzo ważna jest dla mnie także umiejętność wychwytywania błędów i zapobiegania utrwalaniu złych nawyków. Internet daje dziś dostęp do ogromnej ilości świetnych materiałów, ale film nie zobaczy źle ustawionej ręki, nie usłyszy konkretnego problemu z rytmem czy artykulacją i nie powie uczniowi, co w jego przypadku powinno być kolejnym krokiem.
  
  Staram się więc nie tylko przekazywać wiedzę, ale przede wszystkim uporządkować uczniowi drogę rozwoju i nauczyć go świadomie pracować nad muzyką.